Piti (Azerbaycan)

Bugün annem bize bir Azerbaycan yemeği olan pitinin Nilgün versiyonunu yaptı :) Nohut, et, soğan ve patatesi düşük ısıda uzun bir süre pişirerek yapılan bu yemek, çatalla ezilebilecek yumuşaklıkta oluyor ve ufalanmış ekmek ile servis ediliyor.

Farklı yörelerde farklı şekilde pişirilen pitinin anlamı da "hem ıslak hem kuru yemek"miş. Genceliler pitiyi patates ile yaparken Şekililer kestane kullanıyorlarmış. Bir de Genceliler et suyunu ayırıp nohut ve etleri ezerek, Şekililer de güveçte piştiği şekilde servis ediyorlarmış.

Fırında 120 derecede 4 saat piştiler, ben de gelip gidip "pişti mi pişti mi?" diye bakındım :)

Güzel piti yapmak için Genceli Sevinç Hanım'dan şöyle püf noktaları öğrendik:
- Sadece yağlı koyun eti kullanın.
- Kısık ateşte uzun süre pişirin. (5-7 saat)
- Safran kullanın.

Aşağıdaki videonun ilk 2 dakikasında pitinin nasıl hazırlandığını, 12. dakikadan sonra da pişmiş halini görebilirsiniz.


İnternette bulduğumuz gerçek piti tarifi şöyle:

Malzemeler:
Kişi başına 150 g koyun eti, 20 g nohut, yarım kuru soğan, 150 g patates, 10 g kuru erik (zevke göre), 0.1 g safran veya 1 çay kaşığı sarıkök, karabiber ve tuz

Hazırlanışı:

Nohut 1 gece soğuk suda ıslatılır ve et doğranır. Hazırlanan et ve nohut tencereye koyulur ve üzerine kişi başına yarım litre olacak şekilde soğuk su koyulur. Tencere kısık ateşe koyularak bulyon kaynatılır. Bulyon kaynadıktan sonra içerisine doğranmış soğan koyulur. Biraz kaynadıktan sonra patates, yıkanmış erik kurusu ve tuz koyulur. Yemeğin hazır olmasına az kala baharat koyulur. Daha sonra ise 0.1 g safran 1 su bardağı suda ayrıca demlenir ve bir yemek kaşığı safran suyu yemeğe koyulur ve yemek hazır oluncaya kadar 4-5 saat çok kısık ateşte  pişirilir. Piti sofraya verilirken derin bir tabak veya kaselerde servis yapılır.

Piti aslında bu yemeğe özel, bir porsiyonluk ince uzun toprak kaplarda pişiriliyormuş; tadı asıl bu şekilde güzel olduğu için. Ancak biz toprak güveçlerimizi kullandık. Bir de orijinal tarifte et oranı çok daha fazla, annemin yaptığı pitide nohut daha boldu. Bu da bizim tarif, ya da "Piti a la Nilgün" :)

Malzemeler (kişi başına):
150 g koyun eti
50 g nohut
Yarım kuru soğan
150 g patates
10 g kuru erik (zevke göre)
0.1 g safran veya 1 çay kaşığı sarıkök
Karabiber ve tuz

Hazırlanışı:

• Nohutlar geceden ıslatılır.
• Çukur bir tencerede et, soğanla kavrulur, nohut eklenir. Bolca kaynar su eklenir ve kısık ateşte 2 saat pişirilir, 2 saatin sonunda baharatlar eklenir. Et suyu ayrılır.
• Soğan çok ince doğranır, güvecin alt kısmını kaplayacak şekilde yerleştirilir. 
• Elma dilimleri şeklinde iri doğranmış patates, soğanların üzerine, gene güvecin dibini kaplayacak şekilde yerleştirilir. 
• Nohutla pişmiş et, bunların üzerine dökülür. Güvecin üstüne yarım kaşık tereyağı (ya da Becel) eklenir (üstte kalan nohutların çıtır çıtır olması için). Üstünü kaplayacak şekilde, ayırdığınız et suyu eklenir. 
• Güveç 4 saat kadar, 120 derecelik fırına verilir (ısıyı alttan vererek – turbo kullanmayın, kurutur). Suyu çok çekilirse, ayırdığınız et suyundan üstüne gezdirerek eklenir.
• Bir kaba kuru ekmek parçaları konur, üstüne sıcak et suyu gezdirilir. Piti ile beraber servis yapılır.
• Piti servis yapıldıktan sonra, arzu edenler Gence Pitisi gibi çatalla ezerek yiyebilir.

Nuş olsun :)

Annemin kolay öğrenci gözlemesi

Direk tavanın içinde hazırlanıp pişirilen bu pratik gözleme bugünlerde evimizin favori kahvaltısı oldu. (Yoo, gecenin bir yarısında acıkınca da bunu yemiyoruz tabi ki, ne kadar zararlı!) Biz İzmir tulum peyniri ile yapıyoruz ama taze kaşar, eski kaşar, mozzarella, cheddar gibi güzel eriyen herhangi bir peynirle de yapılabilir. Yalnızca elinizi yakmamaya dikkat edin :) İsterseniz yufkaları tavaya koymadan önce de sarabilirsiniz.

 

 

Malzemeler:

1 adet yufka

Eriyen bir peynir

Tavaya dökmek için az zeytinyağı

Hazırlanışı:

• Tavaya çok az zeytinyağı döküp ısıtın.
• Tavayı kısık ateşe alıp yufkadan kopardığınız A4 kağıdından biraz küçük bir parçayı tavaya yayın. Sonra peynirden parçalar keserek içine istediğiniz miktarda yerleştirin ve yufkayı uçları kapalı olacak şekilde katlayarak sarın.
• Bunu yufkanın geri kalanı ile, 4-5 parça gözleme çıkacak şekilde tekrarlayın.
• Altı kızaranları çevirip diğer yüzlerini de kızartın. Bu arada gözlemelerin içindeki peynir eriyince köşelerden biraz taşabilir, önemli değil. (Hatta güzel oluyor :) )

Afiyet olsun :)

Zeytinyağlı bakla

Malzemeler:

1 kg bakla
1 soğan
8 çorba kaşığı zeytinyağı
1 çorba kaşığı un
1 tatlı kaşığı toz şeker
1 limonun suyu
2 diş sarımsak
1 demet dereotu
Tuz, karabiber, kırmızı biber
Sarımsaklı yoğurt

Hazırlanışı:

• Baklaların baş kısımları kesilir, kılçıkları ayıklanır ve uzunluğuna göre ikiye veya üçe bölünür.
• Baklalar kararmamaları için yarım limon sıkılmış soğuk suya atılıp 5-10 dakika bekletilir.
• Bir kaba limonun diğer yarısı sıkılır, şeker ve un eklenir. Baharatlar ve zeytinyağı ilave edilip karıştırılarak bir sos oluşturulur.
• Bir tencereye zeytinyağı konulup soğan ve sarımsak kavrulur.
• Baklalar da tencereye alınıp sararana kadar kavrulur.
• Hazırlanan sos ve 1,5 bardak kaynar su tencereye eklenip karıştırılır.
• Tencerenin kapağı kapalı şekilde ve kısık ateşte 45 dakika pişirilir.
• Sarımsaklı yoğurt ve dereotu ile servis edilir.

Afiyet olsun :)

Annemin erik reçeli

İçindeki tarçın, zencefil ve karanfil ile tam da sezona uygun bir reçel tarifi bu. Annem reçellerini meyvenin tadı gitmesin diye az şeker kullanarak yapıyor ve çok uzun kaynatmıyor. Bu yüzden birkaç hafta içerisinde tüketilecek kadar hazırlayıp buzdolabında saklıyor. Reçelin daha uzun süre dayanmasını istiyorsanız en az 1 saat kaynatıp tırnağınıza damlattığınızda yayılmayacak bir kıvam elde etmeniz gerekiyor. Ama bizce bu reçel fokur fokur kaynatılmış olanlardan daha güzel :)


Malzemeler:

1 kilo mürdüm eriği
1 portakal
Şeker
3 çubuk tarçın
5 karanfil
3 baş taze zencefil

Hazırlanışı:

• Portakal kabuklarıyla birlikte çok ince doğranır. Erikler de yıkanıp doğrandıktan sonra meyveler bir tencereye konulup üzerlerini örtecek kadar şeker ilave edilir. Bu şekilde meyvelerin suyunu salması beklenir.
• Çıkan su eriklerle aynı seviyeye geldiğinde tencerenin altı yakılır. Tarçın,  karanfil ve zencefil bir tülbentin içerisinde tencereye yerleştirilir. Tülbentiniz yoksa yerlerini ve sayılarını aklınızda tutup sonradan kepçeyle de çıkarabilirsiniz.
• Kaynadıktan sonra reçelin kıvamı şurup haline gelene kadar, ya da yaklaşık 40 dakika kısık ateşte pişmeye bırakılır.
• Biraz soğuduktan sonra cam konservelere aktarılır ve buzdolabında muhafaza edilir.

Afiyet olsun :)

Kırmızılı yeşilli biber salatası

Bu akşam yemekler annemdendi, yaptığı biber salatasını paylaşmak istedim. Çok çabuk ve kolay, ve bir o kadar da lezzetli. Tarifini blogumda yayınlamama izin verdiği için Nilgün Saryal'a teşekkürler :)

Malzemeler:

3 kırmızı biber
3 yeşil biber
2 diş sarımsak
3 çorba k. zeytinyağı
3 çorba k. balzamik sirke
1'er çay kaşığı tuz, karabiber, pul biber

Hazırlanışı:

• Geniş bir tencereye dizilen biberlerin yarısını kaplayacak şekilde su konulup biberler yumuşayana kadar tencerenin kapağı kapalı şekilde kadar kaynatılır.
• Tencereden alınan biberler soğuk sudan geçirilip kabukları soyulur ve dilimlenir.
• Balzamik sirke, zeytinyağı, ezilmiş sarımsak, tuz, karabiber ve pul biber bir kapta karıştırılıp biberin üzerine gezdirilir.
• Buzdolabında soğuduktan sonra servis edilir, hatta bir gün bekledikten sonra suları iyice emdiğinden daha da lezzetli oluyor.

Afiyet olsun :)